مبانی نظری خانواده و روابط بین نسلی روند های جمعیتی و روابط بین

مباني نظري خانواده و روابط بين نسلي, روند هاي جمعيتي و روابط بين

دسته بندي : علوم انساني

جزئیات بیشتر درباره مباني نظري خانواده و روابط بين نسلي, روند هاي جمعيتي و روابط بين

خانواده، نسلي، روابط، زندگي، ترتيبات

فرمت فايل : docx

حجم فايل : 77 کيلو بايت

تعداد صفحات : 45

بررسی کامل مباني نظري خانواده و روابط بين نسلي, روند هاي جمعيتي و روابط بين

مباني نظري خانواده و روابط بين نسلي, روند هاي جمعيتي و روابط بين نسلي, نظريه هاي مربوط به روابط بين نسلي, تغييرات جمعيتي و ترتيبات زندگي

توضيحات: فصل دوم تحقيق کارشناسي ارشد (پيشينه و مباني نظري پژوهش)

همراه با منبع نويسي درون متني به شيوه APA جهت استفاده فصل دو تحقيق

نکات مهم مباني نظري خانواده و روابط بين نسلي, روند هاي جمعيتي و روابط بين

توضيحات نظري کامل در مورد متغير

رفرنس نويسي و پاورقي دقيق و مناسب

منبع : انگليسي وفارسي دارد (به شيوه APA)

نوع فايل: WORD و قابل ويرايش با فرمت doc

قسمتي از متن مباني نظري

2-1 مقدمه 12
2-2 خانواده و روابط بين نسلي 12
2-2-1 نقش خانواده در روابط بين نسلي 12
2-2-2 نظريه جامعه شناسي تکاملي خانواده 14
2-3 روند هاي جمعيتي و روابط بين نسلي 16
2-4 نظريه هاي مربوط به روابط بين نسلي 17
2-4-1 نظريه دلبستگي 17
2-4-2 نظريه نوع دوستي 18
2-4-3 نظريه مبادله 19
2-4-4 نظريه ارزش ها 20
2-4-5 تئوري ناهماهنگي در روابط بين نسلي 21
2-4-6 تئوري انسجام 23
2-4-6-1بعد کارکردي 26
2-4-6-2 فرصت هاي ساختاري 27
2-5 تغييرات جمعيتي و ترتيبات زندگي 29
2-5-1 نزديکي نسلي: شاخص فقر يا همبستگي 29
2-6 تعيين کننده هاي ترتيبات زندگي 31
2-6-1 تفاوت هاي ترتيبات زندگي براساس ويژگي هاي جمعيتي 32
2-6-2 مدل هاي تعيين کننده ترتيبات زندگي 33
2-7 سوابق پژوهشي 35
2-7-1 پژوهش هاي مربوط به ترتيبات زندگي 35
2-7-2 پژوهش هاي مربوط به روابط بين نسلي و ترتيبات زندگي 39
2-7-3 نتيجه گيري کلي از سوابق پژوهشي...............................................................43
2-8 چارچوب نظري منتخب 43
2-9 مدل تحقيق 45
2-10 فرضيات تحقيق 47

-1 مقدمه:
با توجه به تغييرات حاصله در زندگي اجتماعي و تأثير آن بر روابط درون خانواده، بررسي مطالعات و پژوهش هاي صورت گرفته به منظور تبيين موضوع مورد بحث يعني روابط بين نسلي و ترتيبات زندگي سالمندان امري ضروري است. بنابراين با توجه به گستره و ويژگي هاي اين مطالعه، در اين فصل از دو حوزه روابط بين نسلي و ترتيبات زندگي براي تدوين چارچوب نظري استفاده شده است. از آنجا که اين تحقيق با رويکردي جمعيت شناسي نگاشته مي شود مهمترين عاملي که رنگ و بوي جمعيت شناسي دارد نوع اقامت يا ترتيبات زندگي سالمندان است. و با توجه به اينکه هيچ نظريه جامعي در مورد انتخاب نوع اقامت سالمندان وجود ندارد، تلاش مي شود با مرور تحقيقات انجام شده، به يک شناخت نسبي از نظريات مرتبط با اين مسأله دست يابيم. بنابراين در اين فصل ابتدا موضوع روابط بين نسلي را در خانواده مطرح مي¬کنيم و سپس نظريات مرتبط با روابط بين نسلي فرزندان با والدين سالمندشان و مقوله ترتيبات زندگي بررسي مي شود.و در نهايت به پيشينه تحقيق و بيان چهارچوب نظري مي پردازيم.
2-2 خانواده و روابط بين نسلي
2-2-1 نقش خانواده در روابط بين نسلي
مطالعه نقش روابط بين نسلي بر ترتيبات زندگي سالمندان که به مسأله روابط نسلي سالمندان با فرزندان شان مي پردازد مستلزم به ميان آوردن بحث خانواده است. همچنان که پوکرت (1994) نشان مي دهد اتصالات بين نسلي در خانواده، که به عنوان رابطه بين سه نسل پدربزرگ ها، مادربزرگ ها و فرزندان و نوه ها تعريف مي شود بستگي به ساختار خانواده، فرهنگ و تغييرات دموگرافيکي دارد ( رومر و ديگران، 2005؛ به نقل از کريمي، 1386: 12). توجه به نسل ها امروزه به عنوان يکي از محوري ترين و مهمترين مسائل مربوط به تحول خانواده در ايران مورد بررسي قرار مي گيرد.
از ابتداي قرن بيستم، الگوي سنتي خانوداه در ايران با شتاب گرفتن روند تحولات اقتصادي و اجتماعي در کشور، رو به تغيير نهاد. که به نظر مي رسد دگرگوني هاي خانواده در ايران معلول صنعت، شهرگرايي وسيع و نيازهاي امروزين از جمله ضرورت تحرک جغرافيايي و گسترش حضور زنان در فعاليت هاي اجتماعي و اقتصادي و به اين اعتبار بازگوي تعارض ارزش هاي سنتي و نوين در جامعه است (آزاد ارمکي،1382). با اين حال اين مسئله که دگرگوني هاي ايجاد شده در بافت سنتي خانواده چه تأثيري بر روابط و ارزش هاي خانوادگي داشته است اهميت پيدا مي کند.( آزاد ارمکي و همکاران،1379 و آزاد ارمکي،1380 ) در مطالعه تداوم و بازتوليد ارزش هاي حاکم بر خانواده به اين نتيجه مي رسند که برغم تأثيرپذيري شبکه خويشاوندي از تحولات اجتماعي و فرهنگي دوران مدرن و تمايل خانواده به هسته اي شدن، خانواده باز هم بسياري از کارکردهاي خود را بخوبي ايفا مي کند. هرچند تحت تأثير تحولات اجتماعي و فرهنگي، زمينه بروز برخي از تفاوت ها و تمايزات نسلي در خانواده پديد آمده است، اما اين تفاوت ها و تمايزات از طريق آداب و سنن و نظام ارزشي خانواده تعديل گرديده و پيوستگي اجتماعي ميان نسل ها حفظ شده است.
خانواده به عنوان کانون اصلي تعامل طبيعي بين نسلي، ضمن فراهم ساختن رابطه تعاملي بين نسلي، محل تفاوت ها و تعارضات نسلي نيز هست. نسل اول و دوم به لحاظ کارکردي بيشتر در تعامل بين نسلي ساماندهي شده اند در حالي که نسل سوم در جهت تفاوت و تعارض شکل گرفته است. هرچند که عليرغم همه اين ها، تمام افراد در قالب سه نسل سعي دارند تا ضمن حفظ خانواده به لحاظ وضعيت حمايتي آن فضاي گفتماني نقد و محدودسازي نقشي و موقعيتي براي نسل ديگر را نيز فراهم سازند (آزاد ارمکي،570:1383). بنابراين خانواده همچنان کارکردهاي حمايتي خود را که شامل حمايت هاي مادي و معنوي از اعضاي جوان و سالمند است را حفظ کرده است. و وجود سراهاي سالمندان و نگهداري از سالخوردگان در آنها که در واقع پيامدهاي جامعه مدرن و زندگي شهري است، امري است که در جامعه ما وفاق فکري جامعه و مردم را به همراه ندارد، و هنوز خانواده و شبکه هاي خويشاوندي اين وظيفه را بر عهده خود مي داند (آزاد ارمکي،1379). بنابراين در دوره جديد خانواده بار حمايت افراد و نسل هاي متعدد را به دوش کشيده است، ولي تا حدود زيادي سعي دارد تا تمايز و تفاوت نسلي را نيز به رسميت نشناسد و با مشکلات ناشي از اين نوع تمايز و تفاوت روبه رو شود.

2-1 مقدمه 12

2-2 خانواده و روابط بين نسلي. 12

2-2-1 نقش خانواده در روابط بين نسلي. 12

2-2-2 نظريه جامعه شناسي تکاملي خانواده 14

2-3 روند هاي جمعيتي و روابط بين نسلي. 16

2-4 نظريه هاي مربوط به روابط بين نسلي. 17

2-4-1 نظريه دلبستگي. 17

2-4-2 نظريه نوع دوستي. 18

2-4-3 نظريه مبادله 19

2-4-4 نظريه ارزش ها 20

2-4-5 تئوري ناهماهنگي در روابط بين نسلي. 21

2-4-6 تئوري انسجام 23

2-4-6-1بعد کارکردي. 26

2-4-6-2 فرصت هاي ساختاري. 27

2-5 تغييرات جمعيتي و ترتيبات زندگي. 29

2-5-1 نزديکي نسلي: شاخص فقر يا همبستگي. 29

2-6 تعيين کننده هاي ترتيبات زندگي. 31

2-6-1 تفاوت هاي ترتيبات زندگي براساس ويژگي هاي جمعيتي. 32

2-6-2 مدل هاي تعيين کننده ترتيبات زندگي. 33

2-7 سوابق پژوهشي. 35

2-7-1 پژوهش هاي مربوط به ترتيبات زندگي. 35

2-7-2 پژوهش هاي مربوط به روابط بين نسلي و ترتيبات زندگي. 39

2-7-3 نتيجه گيري کلي از سوابق پژوهشي...............................................................43

2-8 چارچوب نظري منتخب.. 43

2-9 مدل تحقيق. 45

2-10 فرضيات تحقيق. 47

-1 مقدمه:

با توجه به تغييرات حاصله در زندگي اجتماعي و تأثير آن بر روابط درون خانواده، بررسي مطالعات و پژوهش هاي صورت گرفته به منظور تبيين موضوع مورد بحث يعني روابط بين نسلي و ترتيبات زندگي سالمندان امري ضروري است. بنابراين با توجه به گستره و ويژگي هاي اين مطالعه، در اين فصل از دو حوزه روابط بين نسلي و ترتيبات زندگي براي تدوين چارچوب نظري استفاده شده است. از آنجا که اين تحقيق با رويکردي جمعيت شناسي نگاشته مي شود مهمترين عاملي که رنگ و بوي جمعيت شناسي دارد نوع اقامت يا ترتيبات زندگي سالمندان است. و با توجه به اينکه هيچ نظريه جامعي در مورد انتخاب نوع اقامت سالمندان وجود ندارد، تلاش مي شود با مرور تحقيقات انجام شده، به يک شناخت نسبي از نظريات مرتبط با اين مسأله دست يابيم. بنابراين در اين فصل ابتدا موضوع روابط بين نسلي را در خانواده مطرح مي­کنيم و سپس نظريات مرتبط با روابط بين نسلي فرزندان با والدين سالمندشان و مقوله ترتيبات زندگي بررسي مي شود.و در نهايت به پيشينه تحقيق و بيان چهارچوب نظري مي پردازيم.

2-2 خانواده و روابط بين نسلي

2-2-1 نقش خانواده در روابط بين نسلي

مطالعه نقش روابط بين نسلي بر ترتيبات زندگي سالمندان که به مسأله روابط نسلي سالمندان با فرزندان شان مي پردازد مستلزم به ميان آوردن بحث خانواده است. همچنان که پوکرت^[1] (1994) نشان مي دهد اتصالات بين نسلي در خانواده، که به عنوان رابطه بين سه نسل پدربزرگ ها، مادربزرگ ها و فرزندان و نوه ها تعريف مي شود بستگي به ساختار خانواده، فرهنگ و تغييرات دموگرافيکي دارد ( رومر^[2]و ديگران، 2005؛ به نقل از کريمي، 1386: 12). توجه به نسل ها امروزه به عنوان يکي از محوري ترين و مهمترين مسائل مربوط به تحول خانواده در ايران مورد بررسي قرار مي گيرد.

از ابتداي قرن بيستم، الگوي سنتي خانوداه در ايران با شتاب گرفتن روند تحولات اقتصادي و اجتماعي در کشور، رو به تغيير نهاد. که به نظر مي رسد دگرگوني هاي خانواده در ايران معلول صنعت، شهرگرايي وسيع و نيازهاي امروزين از جمله ضرورت تحرک جغرافيايي و گسترش حضور زنان در فعاليت هاي اجتماعي و اقتصادي و به اين اعتبار بازگوي تعارض ارزش هاي سنتي و نوين در جامعه است (آزاد ارمکي،1382). با اين حال اين مسئله که دگرگوني هاي ايجاد شده در بافت سنتي خانواده چه تأثيري بر روابط و ارزش هاي خانوادگي داشته است اهميت پيدا مي کند.( آزاد ارمکي و همکاران،1379 و آزاد ارمکي،1380 ) در مطالعه تداوم و بازتوليد ارزش هاي حاکم بر خانواده به اين نتيجه مي رسند که برغم تأثيرپذيري شبکه خويشاوندي از تحولات اجتماعي و فرهنگي دوران مدرن و تمايل خانواده به هسته اي شدن، خانواده باز هم بسياري از کارکردهاي خود را بخوبي ايفا مي کند. هرچند تحت تأثير تحولات اجتماعي و فرهنگي، زمينه بروز برخي از تفاوت ها و تمايزات نسلي در خانواده پديد آمده است، اما اين تفاوت ها و تمايزات از طريق آداب و سنن و نظام ارزشي خانواده تعديل گرديده و پيوستگي اجتماعي ميان نسل ها حفظ شده است.

خانواده به عنوان کانون اصلي تعامل طبيعي بين نسلي، ضمن فراهم ساختن رابطه تعاملي بين نسلي، محل تفاوت ها و تعارضات نسلي نيز هست. نسل اول و دوم به لحاظ کارکردي بيشتر در تعامل بين نسلي ساماندهي شده اند در حالي که نسل سوم در جهت تفاوت و تعارض شکل گرفته است. هرچند که عليرغم همه اين ها، تمام افراد در قالب سه نسل سعي دارند تا ضمن حفظ خانواده به لحاظ وضعيت حمايتي آن فضاي گفتماني نقد و محدودسازي نقشي و موقعيتي براي نسل ديگر را نيز فراهم سازند (آزاد ارمکي،570:1383). بنابراين خانواده همچنان کارکردهاي حمايتي خود را که شامل حمايت هاي مادي و معنوي از اعضاي جوان و سالمند است را حفظ کرده است. و وجود سراهاي سالمندان و نگهداري از سالخوردگان در آنها که در واقع پيامدهاي جامعه مدرن و زندگي شهري است، امري است که در جامعه ما وفاق فکري جامعه و مردم را به همراه ندارد، و هنوز خانواده و شبکه هاي خويشاوندي اين وظيفه را بر عهده خود مي داند (آزاد ارمکي،1379). بنابراين در دوره جديد خانواده بار حمايت افراد و نسل هاي متعدد را به دوش کشيده است، ولي تا حدود زيادي سعي دارد تا تمايز و تفاوت نسلي را نيز به رسميت نشناسد و با مشکلات ناشي از اين نوع تمايز و تفاوت روبه رو شود.

[1] -Peuckert

[2] - Romer et al